Ο πρόεδρος της Γενικής Συνομοσπονδίας Επαγγελματιών Εμπόρων Ελλάδας στην συνέντευξή του στο GOV NEWS υπογραμμίζει με έμφαση ότι «η κυβέρνηση επιβάλλεται να αντιμετωπίσει την αισχροκέρδεια στην ενέργεια, για να «σπάσει» το ανατιμητικό κύμα από εκεί που ξεκινάει».
Στα μέτρα που προτείνει στους αρμοδίους της κυβέρνησης προκειμένου να αντιμετωπιστεί η κρίση συμπεριλαμβάνονται «η μείωση του ΦΠΑ στην εστίαση», που όπως είπε, «θα βάλει ένα φρένο στο πληθωριστικό κύμα» και η «μακροχρόνια ρύθμιση των συσσωρευμένων οφειλών που θα λειτουργούσε σαν φάρμακο».
Όπως τόνισε ο κ. Καββαθάς «αυτή τη στιγμή η αγορά έχει μεγάλο πρόβλημα ρευστότητας. Το 53% των μικρομεσαίων επιχειρήσεων το πρώτο εξάμηνο του έτους δήλωσε μείωση των ρευστών διαθεσίμων. Το 28% δε των επιχειρήσεων δήλωσε πώς δεν έχει καθόλου ταμειακά διαθέσιμα».
Παράλληλα, ο πρόεδρος της ΓΣΕΒΕΕ σημείωσε ότι «με βάση τα μέχρι σήμερα δεδομένα η ελληνική αγορά δε πρόκειται να στερηθεί των αναγκαίων ενεργειακών πόρων. Πετρέλαιο και φυσικό αέριο θα συνεχίσουν να έρχονται και δεν θα παρουσιαστούν ελλείψεις».
«Ταυτόχρονα όμως» όπως τόνισε «οι τιμές θα παραμείνουν στα ύψη! Φυσικό αέριο και κατ’ επέκταση ηλεκτρική ενέργεια και πετρέλαιο (βάσει των πρόσφατων αποφάσεων των πετρελαιοεξαγωγικών χωρών) θα συνεχίζουν να κινούνται σε επίπεδα που ξεπερνούν τις δυνατότητες των μικρομεσαίων επιχειρήσεων».
Αναφερόμενος στην συζήτηση που γίνεται για την επισιτιστική ασφάλεια, ο κ. Καββαθάς υπογράμμισε ότι, οι αρμόδιοι της κυβέρνησης επιβάλλεται να λάβουν μέτρα προκειμένου να μην «εκτιναχθούν» οι τιμές.
Ο χειμώνας που έρχεται αναμένεται να είναι πολύ δύσκολος για τις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά λόγω της ενεργειακής κρίσης. Ποιες είναι οι εκτιμήσεις σας για τις ελληνικές επιχειρήσεις, θα αντέξουν στη νέα οικονομική «πίεση» που θα τους ασκηθεί;
Γιώργος Καββαθάς: Όχι! Αλλά ας είμαστε ρεαλιστές. Με βάση τα μέχρι σήμερα δεδομένα η ελληνική αγορά δε πρόκειται να στερηθεί των αναγκαίων ενεργειακών πόρων. Πετρέλαιο και φυσικό αέριο θα συνεχίσουν να έρχονται και δεν θα παρουσιαστούν ελλείψεις.
Ταυτόχρονα όμως οι τιμές θα παραμείνουν στα ύψη! Φυσικό αέριο και κατ’ επέκταση ηλεκτρική ενέργεια και πετρέλαιο (βάσει των πρόσφατων αποφάσεων των πετρελαιοεξαγωγικών χωρών) θα συνεχίζουν να κινούνται σε επίπεδα που ξεπερνούν τις δυνατότητες των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.
Προς απόδειξη αρκεί μια ματιά στην πρόσφατη έρευνα του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ. Βάσει των απαντήσεων που λάβαμε στην καθιερωμένη μας έρευνα (που υλοποιείται με την βοήθεια της εταιρείας ερευνών Marc) η μεσοσταθμική αύξηση του κόστους ενέργειας στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις το πρώτο εξάμηνο του 2022 ήταν 76% και στα καύσιμα 58%. Αυτές οι τιμές ξεπερνούν τα όρια αντοχής των μικρομεσαίων.
Ποια μέτρα θα πρέπει να λάβουν οι αρμόδιοι της κυβέρνησης προκειμένου να «θωρακίσουν» όσο το δυνατόν περισσότερο τις επιχειρήσεις απέναντι στην οικονομική κρίση που έρχεται;
Γιώργος Καββαθάς: Η πρόταση που έχουμε καταθέσει στην κυβέρνηση είναι να αναλάβει το σύνολο των αυξήσεων στο ηλεκτρικό ρεύμα, από την πρώτη στιγμή μάλιστα που εμφανίστηκαν οι αυξήσεις στην αγορά. Δεν έγινε δεκτό. Δοθέντων λοιπόν των πόρων που διαθέτει κάθε μήνα έχουμε προτείνει να μετακινηθούν στους μικρομεσαίους οι πόροι που καταλήγουν στις επιχειρήσεις οι οποίες δεν έχουν ανάγκη και μπορούν να καλύψουν τις αυξήσεις του ηλεκτρικού. Θα σας αναφέρω μόνο ένα παράδειγμα: Τα καθαρά κέρδη 120 εισηγμένων εταιρειών το πρώτο εξάμηνο του 2022 κατέγραψαν ρεκόρ! Αυξήθηκαν κατά 50% έναντι του 2021! Θα πάρουν κι αυτές οι επιχειρήσεις την επιδότηση;
Συμπερασματικά, λεφτά …υπάρχουν, αλλά καταλήγουν σε τραπεζικούς λογαριασμούς όπως συνέβη και με την πανδημία! Την ίδια ώρα που επιχειρήσεις και μικροί επιχειρηματίες δεινοπαθούσαν να τα φέρουν βόλτα, υπήρχαν μεγάλοι επιχειρηματίες που αύξαναν τους λογαριασμούς τους.
Θεωρείτε πως η πολύ καλή καλοκαιρινή σεζόν, όπου αναμένονται έσοδα κοντά στα 20 δισ. ευρώ, θα μπορούσε να λειτουργήσει ως «μαξιλαράκι» ασφαλείας στον δύσκολο οικονομικά χειμώνα;
Γιώργος Καββαθάς: Ας ελπίσουμε. Διατηρώ μια επιφύλαξη ωστόσο μέχρι να αποδειχθεί ότι δεν είμαστε μάρτυρες της αυταπάτης του πληθωριστικού χρήματος. Εννοώ ότι σίγουρα, σε έναν βαθμό, τα αυξημένα έσοδα έχουν στην άλλη τους όψη αυξημένα κόστη και αυξημένες τιμές πρώτων κι ενδιάμεσων υλών. Είναι με άλλα λόγια αποτέλεσμα των αυξήσεων στις τιμές και δεν αντιστοιχούν σε αυξημένα κέρδη. Μένει να αποδειχθεί σε ποιο βαθμό ισχύει αυτό…
Σε κάθε περίπτωση όμως να λάβετε υπόψη σας ότι οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις εξήλθαν της πανδημίας με χρέη προς ασφαλιστικά ταμεία και εφορία.
Εκτός από την ενέργεια, αναμένεται να υπάρξει πρόβλημα και με τις τιμές ειδών πρώτης ανάγκης. Ποια μέτρα επιβάλλεται να ληφθούν από την κυβέρνηση;
Γιώργος Καββαθάς: Όλοι συμφωνούμε ότι η σημαντικότερη αιτία των ανατιμήσεων βρίσκεται στην ενέργεια. Αν δούμε την εξέλιξη του Δείκτη Τιμών Καταναλωτή τον Αύγουστο του 2022 σε σχέση με τον Αύγουστο του 2021 θα διαπιστώσουμε ότι με μέσο ετήσιο πληθωρισμό 11,4%, η σημαντικότερη αύξηση, της τάξης του 31%, καταγράφηκε στην κατηγορία στέγαση. Εκεί μαζί με τα ενοίκια, την επισκευή και την συντήρηση σπιτιών συμπεριλαμβάνονται επίσης κόστος ηλεκτρικού, φυσικού αερίου, πετρελαίου θέρμανσης και στερεών καυσίμων.
Η κυβέρνηση ας αντιμετωπίσει την αισχροκέρδεια στην ενέργεια, για να «σπάσει» το ανατιμητικό κύμα από εκεί που ξεκινάει. Μπορεί για παράδειγμα: Να αποδεσμεύσει το κόστος του ηλεκτρικού από την τιμή παραγωγή του ακριβότερου παραγωγού που εισέρχεται στο μίγμα παραγωγής. Είναι μια τιμολόγηση σκανδαλώδης που δεν εφαρμόζεται πουθενά σε καμία άλλη αγορά. Μπορεί επίσης να επαναλειτουργήσει τα λιγνιτικά εργοστάσια της ΔΕΗ, φροντίζοντας ταυτόχρονα να εξαιρεθούν από τα δικαιώματα ρύπων που επιβαρύνουν τη λιγνιτική παραγωγή. Μπορεί επίσης να μειώσει τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης, συγκρατώντας το κόστος καυσίμων.
Αναμένεται να υπάρξουν ελλείψεις στην αγορά τον χειμώνα και ειδικά όσον αφορά στα τρόφιμα;
Γιώργος Καββαθάς: Νομίζω δεν υπάρχει άνθρωπος στον πλανήτη που μπορεί να απαντήσει με βεβαιότητα σε αυτό το ερώτημα. Όλοι είμαστε σε αναμονή…
Πρέπει όμως να πούμε ότι η συζήτηση για την επισιτιστική ασφάλεια αφήνει στο περιθώριο μια άλλη παράμετρο: τις τιμές. Τονίζω τούτη την διάσταση γιατί δεν θα πρέπει να επιτρέψουμε στο όνομα της κάλυψης των αναγκών της αγοράς να επιβληθούν αυξήσεις που θα ισοδυναμούν με αισχροκέρδεια. Χρειάζεται συνεχής έλεγχος και μέτρα, αν παρατηρηθούν ακραία φαινόμενα…
Διευκολύνσεις στην αποπληρωμή χρεών των επιχειρήσεων θα έδιναν μια σημαντική «ανάσα» στην αγορά;
Γιώργος Καββαθάς: Σίγουρα. Αυτή τη στιγμή η αγορά έχει μεγάλο πρόβλημα ρευστότητας. Το 53% των μικρομεσαίων επιχειρήσεων το πρώτο εξάμηνο του έτους δήλωσε μείωση των ρευστών διαθεσίμων. Το 28% δε των επιχειρήσεων δήλωσε πώς δεν έχει καθόλου ταμειακά διαθέσιμα. Απέναντι σε αυτή την ταμειακή δυσπραγία, που αύξησε κατακόρυφα τον δείκτη αβεβαιότητας, μια μακροχρόνια ρύθμιση των συσσωρευμένων οφειλών θα λειτουργούσε σαν φάρμακο.
Συνάδελφοί σας επισημαίνουν ότι επιβάλλεται, υπό τις παρούσες συνθήκες, μείωση του ΦΠΑ. Μια τέτοια εξέλιξη θα έφερνε θετικά αποτελέσματα;
Γιώργος Καββαθάς: Η ΓΣΕΒΕΕ ζητάει επίμονα και επί μακρόν να μειωθεί ο ΦΠΑ στην εστίαση από 13% στο 6%. Το αίτημα μας είναι δίκαιο επειδή η κυβέρνηση λόγω των ανατιμήσεων εισπράττει παραπάνω έσοδα στα δημόσια ταμεία. Με διψήφιο πληθωρισμό είναι βέβαιο ότι τα έσοδα θα έχουν αυξηθεί. Κατά συνέπεια δεν πρόκειται να δημιουργηθεί δημοσιονομικό έλλειμμα.
Από την άλλη η μείωση του ΦΠΑ θα βάλει ένα φρένο στο πληθωριστικό κύμα, το οποίο η κυβέρνηση αφήνει να μεγεθύνεται. Στην αρχή η κυβέρνηση, δια στόματος κορυφαίων υπουργών, προκαλούσε εφησυχασμό δηλώνοντας ότι ο πληθωρισμός είναι πρόσκαιρος και ένδειξη μάλιστα της ανάπτυξης! Διαψεύστηκε κι οφείλει να αναγνωρίσει ότι υποβάθμισε τη σημασία του φαινομένου.
Το σημαντικότερο θετικό αποτέλεσμα μιας μείωσης του ΦΠΑ θα είναι η συγκράτηση στις τιμές. Κι η αγορά την έχει μεγάλη ανάγκη.
