Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία, Αλέξης Τσίπρας, μίλησε σήμερα (6/4) στην εκδήλωση που πραγματοποιεί -στο Κέντρο Πολιτισμού «Ελληνικός Κόσμος»- το τμήμα Υποδομών και Μεταφορών για την παρουσίαση του προγράμματος για την Ασφάλεια στις Μεταφορές.
Ο επικεφαλής του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης -ανάμεσα σε άλλα- ανέφερε πως η εκδήλωση γίνεται «στη σκιά των Τεμπών. Στη σκιά όχι μιας θυσίας αλλά μιας ανείπωτης τραγωδίας που θα μπορούσε και θα έπρεπε να έχει αποφευχθεί. Σε μια χώρα που πενθεί, σε μια κοινωνία που ακόμα αναρωτιέται. Και με μια κυβέρνηση που συνεχίζει όμως αλαζονικά να αγνοεί την ευθύνη».
Πρόσθεσε πως είναι σαφές χρέος όσων ζητούν την ψήφο του λαού «να μην επιτρέψουμε να ξανασυμβεί ποτέ μια τέτοια τραγωδία. Να κάνουμε το παν, με όποιο κόστος, για να νιώθει κάθε πολίτης ασφαλής στις μετακινήσεις του. Να συμβουλευτούμε τους ειδικούς, να ακούσουμε τους εργαζόμενους, να μελετήσουμε τις βέλτιστες πρακτικές που υπάρχουν διεθνώς.
Δυστυχώς, φαίνεται δεν νιώθουν όλοι οι πολιτικοί αυτό το χρέος και όλες οι πολιτικές δυνάμεις. Κάποιοι συνεχίζουν να ζουν με το άγχος της εικόνας. Με την εμμονή της επικοινωνίας και της προπαγάνδας, ακόμα και στις πιο δύσκολες στιγμές. Κάποιοι δεν λένε να καταλάβουν ότι οι πολίτες δεν ψάχνουν για υπουργούς που θα παριστάνουν τους μηχανοδηγούς. Αλλά για πρωθυπουργούς που θα πάψουν να παριστάνουν τους ανήξερους.
Το δικό μας χρέος λοιπόν επιβάλλει να μιλήσουμε σοβαρά για την ουσία του προβλήματος. Να μιλήσουμε για άμεσες και ριζοσπαστικές λύσεις. Όχι να βγάλουμε από το σεντούκι ευχολόγια. Να περιγράψουμε το πώς οι καθημερινές μετακινήσεις των πολιτών δεν θα είναι ούτε ρίσκο ούτε περιπέτεια, αλλά τίποτα περισσότερο από μια ρουτίνα, γιατί αυτό πρέπει να είναι, όπως συμβαίνει σε κάθε σοβαρό κράτος, όπως επιβάλλει σε τελική ανάλυση το ίδιο το Σύνταγμα.
Γιατί φίλες και φίλοι, η δημοκρατία δεν υπάρχει ως διαδικασία μια φορά στα τέσσερα χρόνια. Η δημοκρατία, θα έλεγα, ότι είναι το συμβόλαιο. Και οι όροι αυτού του συμβολαίου είναι η ασφάλεια και η δικαιοσύνη παντού και για όλους».
Ο κύριος Τσίπρας επισήμανε ότι «το τραγικό δυστύχημα των Τεμπών ανάμεσα σε όλα τα άλλα ανέδειξε και το μέγεθος της ανεπάρκειας και της αναποτελεσματικότητας του κράτους. Ένα κράτος που χτίστηκε με τα παλιά υλικά της αναξιοκρατίας και των πελατειακών σχέσεων. Και συντηρήθηκε με παλιές αλλά και νέες συνταγές διαφθοράς και εξυπηρέτησης συγκεκριμένων συμφερόντων. Ένα κράτος που αφού το έκαναν λάφυρο, μετά το απαξίωσαν συστηματικά, δίνοντας ό,τι πιο χρήσιμο για το δημόσιο συμφέρον σε ιδιώτες προκειμένου να κερδοσκοπούν. Αδιαφορώντας ακόμη και για τα βασικά. Ακόμη και την ασφάλεια των πολιτών.
Και κάθε τρεις και λίγο μας έταζαν ότι αυτό το κράτος θα το διορθώσουν, θα το διόρθωναν δήθεν αυτοί οι ίδιοι που το απαξίωσαν. Άλλοι μας υποσχέθηκαν εκσυγχρονισμό. Άλλοι μας μίλησαν για επανίδρυση του κράτους. Άλλοι για επιτελικότητα. Το δήθεν επιτελικό κράτος, όμως, αυτά τα 4 χρόνια μετά τη μεγάλη υπόσχεση του κ. Μητσοτάκη, αποδείχθηκε ένα μεγάλο φιάσκο. Η επανάληψη σε ακόμα μεγαλύτερη ένταση όλων των αρρωστημένων πρακτικών 40 και πλέον χρόνων».
Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ είπε πως ένα από τα μεγάλα διακυβεύματα και αυτής της εκλογικής αναμέτρησης είναι «το ζήτημα του κράτους, η σχέση του πολίτη με το κράτος. Το πώς μπορεί να αισθάνεται ασφάλεια ο πολίτης και όχι φόβο. Και το χρέος μας είναι ακόμα ανεκπλήρωτο. Πρέπει να δώσουμε απαντήσεις. Πώς θα έχουμε ένα ισχυρό, σύγχρονο και αποτελεσματικό κράτος που θα διασφαλίζει τα αυτονόητα και θα αποτρέπει τα αδιανόητα. Όπως την τραγωδία που ζήσαμε όλοι πριν από λίγες ημέρες».
Ανέφερε ότι «αν δεν προσπαθήσουμε να αντιμετωπίσουμε τη ρίζα του προβλήματος, δεν θα καταφέρουμε όσο κι αν το επιθυμούμε να διαμορφώσουμε συνθήκες ασφάλειας στα έργα και στις δημόσιες υποδομές. Και δικαιοσύνη παντού σημαίνει και ασφάλεια παντού. Σημαίνει πρώτα από όλα σεβασμός στην ίδια τη ζωή. Γι’ αυτό και είναι επείγουσα ανάγκη να αποκαταστήσουμε σήμερα το αίσθημα ασφάλειας και δικαιοσύνης παντού».
Ο κύριος Τσίπρας είπε πως «η πρόταση που καταθέτουμε σήμερα για τη λειτουργία κρίσιμων τομέων της διοίκησης και των κρίσιμων υποδομών, εισάγει μια άλλη λογική στη λειτουργία του ίδιου του κράτους. Τη λογική της διαφάνειας. Διαφάνεια την αδειοδότηση και εκτέλεση δημόσιων έργων, στη λειτουργία των ελεγκτικών μηχανισμών, στη θέσπιση και τήρηση των προδιαγραφών, στην εφαρμογή ελάχιστων συντελεστές ασφαλούς λειτουργίας κάθε δημόσιας υποδομής.
Γιατί για την ασφάλεια δεν αρκούν οι καλές προθέσεις. Χρειάζεται φως. Περισσότερο φως. Ένα μεγάλο μέρος της κακοδιαχείρισης, της ανεπάρκειας και της διαπλοκής στις συναλλαγές του Δημόσιου με ιδιώτες, που είναι καταλυτική υπόθεση για την ασφάλεια και τη λειτουργία των δημόσιων υποδομών, οφείλεται στο σκοτάδι. Οφείλεται στην έλλειψη ορατότητας. Και εκεί που δεν υπάρχει φως και ορατότητα, συνήθως ανθίζει η διαφθορά. Και πάντοτε εις βάρος και της ασφάλειας. Γιατί εκεί που το αλισβερίσι των ημέτερων και οι συμφωνίες γίνονται κάτω από το τραπέζι, να είστε βέβαιοι ότι κανείς δεν λογαριάζει ούτε την ασφάλεια ούτε την ποιότητα των υποδομών.
Σε αυτό το πάρτι που δεν θέτει μόνο τα δημόσια οικονομικά σε κίνδυνο, αλλά την ίδια την ανθρώπινη ζωή, είμαστε αποφασισμένοι να βάλουμε ένα οριστικό τέλος. Και αυτό δεν θα γίνει με ημίμετρα, αλλά με ριζοσπαστικές προτάσεις και πάνω απ’ όλα την πολιτική βούληση να συγκρουστούμε με την παρακμή. Γιατί παρακμή είναι να ζούμε σε ένα κράτος που δεν είχε αναλώσιμα στα νοσοκομεία τον καιρό της πανδημίας, αλλά την ίδια στιγμή είχε να μοιράσει 9,5 δισ. σε απευθείας αναθέσεις και σε κλειστούς διαγωνισμούς».
«Στο επίκεντρο της πρότασής μας είναι μια νέα Διαύγεια για τα δημόσια έργα»
Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ ανέφερε ότι «χρειαζόμαστε μια μεγάλη τομή διαφάνειας στην αδειοδότηση, στην εκτέλεση και στη λειτουργία των δημόσιων έργων, των έργων μεγάλων δημόσιων υποδομών, που θα διασφαλίζει την τήρηση των ορθών διαδικασιών και κυρίως τα στάνταρτς ασφάλειάς τους.
Χρειαζόμαστε ένα ασφαλές, διαφανές και αποτελεσματικό σύστημα καταγραφής, παραγωγής και παρακολούθησης δημόσιων και ιδιωτικών έργων. Πώς; Ρίχνοντας φως εκεί που σήμερα υπάρχει σκιά, ή υπάρχει σκοτάδι.
Το επίκεντρο της πρότασής μας είναι μια νέα Διαύγεια για τα δημόσια έργα. Μια νέα Διαύγεια συνολικά για τα έργα υποδομής. Όλα στο φως. Όχι άλλες καθυστερήσεις και συναλλαγές κάτω από το τραπέζι. Όχι άλλα βαλτώματα έργων. Όχι άλλο σκοτάδι που σημαίνει οξυγόνο στη διαφθορά. Θέλουμε οξυγόνο στη διαφάνεια και όχι στη διαφθορά.
Προχωράμε λοιπόν με τρεις κινήσεις: Πρώτον, με τη θεσμοθέτηση, υλοποίηση και λειτουργία ενός ψηφιακού Κεντρικού Συστήματος Αδειοδοτήσεων. Με διασύνδεση όλων των φορέων και υπηρεσιών του Δημοσίου και του ευρύτερου Δημοσίου τομέα, οι οποίοι εμπλέκονται στην αδειοδότηση, στις διαδικασίες έγκρισης δημοσίων και ιδιωτικών τεχνικών έργων, καθώς και όλων των ελεγκτικών οργάνων και αρχών.
Η διεκπεραίωση της διαδικασίας εγκρίσεων και αδειοδοτήσεων θα γίνεται πλέον στο σύνολό της ηλεκτρονικά. Στο σύστημα θα περιλαμβάνονται και οι ειδικές κατηγορίες αδειοδοτήσεων και εγκρίσεων από φορείς και υπηρεσίες όπως η Δασική Υπηρεσία, οι Εφορείες Αρχαιοτήτων, το Συμβούλιο Αρχιτεκτονικής, το Πυροσβεστικό Σώμα και άλλες.
Δεύτερον, προχωράμε στη θεσμοθέτηση, υλοποίηση και τη λειτουργία ενός ψηφιακού Κεντρικού Συστήματος Παρακολούθησης Τεχνικών Έργων. Στο σύστημα αυτό θα καταγράφεται όλη η πορεία υλοποίησης ενός δημόσιου έργου.
Με δυο λόγια, δεν θα μπορεί να ισχύει αυτό που συμβαίνει σήμερα. Δηλαδή μετά το προσυμβατικό έλεγχο από όλους τους φορείς που ασκούν τον έλεγχο της νομιμότητας -όπως του Ελεγκτικού Συνεδρίου, της Αρχής Προδικαστικών Προσφυγών, εάν χρειαστεί η Ανεξάρτητη Αρχή για τις Δημόσιες Συμβάσεις, όλων των διαχειριστικών αρχών.
Μετά τον προσυμβατικό έλεγχο και την έναρξη διαδικασίας υλοποίησης σύμβασης, ένα έργο μένει χωρίς ορατότητα από την κοινή γνώμη, από τους αρμόδιους φορείς και η ορθή τήρηση των προβλεπόμενων διαδικασιών μιας σύμβασης εναπόκειται στην ευχέρεια των υπαλλήλων της αρμόδιας υπηρεσίας και φυσικά στη σχέση τους με την ανάδοχο εταιρεία.
Από εδώ και στο εξής κάθε λογαριασμός, κάθε πίνακας εργασιών, κάθε πρόοδος, κάθε εκταμίευση θα είναι στη Διαύγεια, ορατή από όλους. Και προφανώς κάθε παράταση και κάθε καθυστέρηση θα είναι στο φως. Όλοι θα έχουν πρόσβαση. Συνεπώς, η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων, ο ίδιος ο υπουργός Υποδομών, βουλευτές αλλά και ο κάθε απλός πολίτης, θα έχει τη δυνατότητα γνώσης, ελέγχου και παρέμβασης.
Τέλος, προχωρούμε και σε μια τρίτη ψηφιακή καινοτομία: Στη θεσμοθέτηση, υλοποίηση και λειτουργία Συστήματος Καταγραφής, Λειτουργίας και Συντήρησης Δημοσίων και Ιδιωτικών Έργων, στο οποίο θα καταγράφονται όλα τα δημόσια και ιδιωτικά έργα, τα οποία έχουν παραληφθεί οριστικά. Παράλληλα, συντάσσεται και ο κατάλογος στοιχείων συντήρησης και λειτουργίας έργων και για τα κτιριακά έργα ο οποίος διασυνδέεται και με το σύστημα της Ηλεκτρονικής Ταυτότητας Κτιρίων.
Με δυο λόγια, φτιάχνουμε ένα Εθνικό Ψηφιακό Μητρώο υποδομών, στο οποίο όμως καταγράφονται και όλες οι ενέργειες συντήρησης, όλες οι πιστοποιήσεις ασφαλείας, ώστε να γνωρίζουμε ανά πάσα στιγμή σε τι κατάσταση βρίσκονται οι δημόσιες υποδομές και άρα τι πρέπει να γίνει για να διασφαλιστεί η ασφάλεια χρήσης τους. Με αυτές τις τρεις παρεμβάσεις εξασφαλίζουμε τη διαφάνεια στη διαδικασία υλοποίησης ενός έργου και αποκτούμε τον έλεγχο και την απαραίτητη γνώση της κατάστασης ασφάλειας όλων των δημόσιων υποδομών.
Έχω την πεποίθηση ότι το σχέδιό μας για τη Διαύγεια στην υλοποίηση των δημόσιων έργων και στη συντήρηση και λειτουργία των δημόσιων υποδομών, είναι μια κορυφαία θεσμική τομή, αντίστοιχη με άλλες κορυφαίες θεσμικές τομές στη λειτουργία της Δημόσιας Διοίκησης. Αντίστοιχη με άλλες παρεμβάσεις διαφάνειας και αξιοκρατίας. Είναι μια τομή που θα δώσει τα απαραίτητα θεσμικά εργαλεία ελέγχου στη Διοίκηση, αλλά και θα εμπεδώσει μια άλλη νοοτροπία στους δημόσιους λειτουργούς. Και κυρίως μια άλλη σχέση ανάμεσα στις δημόσιες υπηρεσίες και τους ιδιώτες.
Μια σχέση που αν εξορθολογιστεί, θα εξασφαλίσουμε δημόσιους πόρους, ταχύτητα στην υλοποίηση των έργων και, το κυριότερο, ασφάλεια για τον πολίτη, που είναι το ζητούμενό μας. Αυτό είναι φίλες και φίλοι το σχέδιό μας, αυτή είναι μια ριζοσπαστική θεσμική τομή που είμαστε αποφασισμένοι να κάνουμε πράξη στη λειτουργία της διοίκησης για να διασφαλίσουμε και διαφάνεια και ποιότητα και ταχύτητα και κυρίως την ασφάλεια των δημόσιων υποδομών.
Με αυτές τις σκέψεις, θέλω να σας ευχαριστήσω, να σας συγχαρώ γι’ αυτή την ημερίδα. Και βεβαίως να δεσμευτώ ότι θα λάβουμε υπόψη όλες τις απόψεις που θα κατατεθούν σήμερα εδώ για να κάνουμε ό,τι είναι δυνατόν προκειμένου να αποφύγουμε στο μέλλον μια παρόμοια τραγωδία σαν αυτή που ζήσαμε πριν από λίγες μέρες με τους 57 συμπολίτες μας που χάθηκαν άδικα στα Τέμπη».